Κάθε κηδεμόνας σκύλου έχει να διηγηθεί την ίδια ακριβώς ιστορία: ο τετράποδος φίλος του ξέρει ότι επιστρέφει στο σπίτι πολύ πριν εκείνος πατήσει το πόδι του στην εξώπορτα.
Πρόκειται για μια σχεδόν μαγική στιγμή, όπου το ζώο στήνεται πίσω από την πόρτα ή κοιτάζει επίμονα το παράθυρο, περιμένοντας γεμάτο ανυπομονησία. Είναι, όμως, αυτή η περίφημη «έκτη αίσθηση» των σκύλων μια πραγματικότητα ή απλώς μια δική μας ψευδαίσθηση;
Η επιστήμη και οι ειδικοί της συμπεριφοράς των ζώων ξεκαθαρίζουν ότι δεν πρόκειται για τηλεπάθεια, αλλά για κάτι εξίσου εντυπωσιακό. Οι σκύλοι είναι βιολογικά «καλωδιωμένοι» να διαβάζουν το περιβάλλον και τις συνήθειές μας, καθώς άνθρωποι και σκύλοι συν-εξελίσσονται εδώ και περίπου 32.000 χρόνια. Αυτή η μακραίωνη κοινή πορεία τούς έχει μετατρέψει σε κορυφαίους αναγνώστες των ανθρώπινων ενδείξεων.
Η δύναμη της συνειρμικής μάθησης και τα περιβαλλοντικά σήματα
Η πιο προφανής εξήγηση κρύβεται στις εκπληκτικές αισθήσεις τους. Αν επιστρέφεις με το αυτοκίνητο, ο σκύλος σου έχει μάθει να ξεχωρίζει τον μοναδικό ήχο του δικού σου κινητήρα ανάμεσα σε εκατοντάδες άλλους, πολύ πριν εσύ παρκάρεις. Τι γίνεται όμως αν επιστρέφεις με τα πόδια ή με τα μέσα μεταφοράς;
Εδώ επιστρατεύεται η εντυπωσιακή ικανότητα των σκύλων για συνειρμική μάθηση.
Όπως εξηγούν ερευνητές από το Κρατικό Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας, ένας σκύλος μπορεί να μην ξέρει να διαβάζει την ώρα, αλλά συνδέει γεγονότα. Αν, για παράδειγμα, φτάνεις στο σπίτι στις 5:30, ο σκύλος σου μπορεί να «ενεργοποιείται» από το θόρυβο του τοπικού λεωφορείου που περνάει από τη γειτονιά σταθερά στις 5:25. Αντίστοιχα, αντιλαμβάνεται εσωτερικά σήματα: αν ο σύντροφός σου αρχίζει να μαγειρεύει ή να ταΐζει τη γάτα λίγο πριν την άφιξή σου, ο σκύλος συνδέει αμέσως αυτές τις πράξεις με το γεγονός ότι έρχεσαι.
Το «ρολόι» της μυρωδιάς: Πώς ο χρόνος μυρίζει
Κάθε σκύλος είναι ξεχωριστός και για αυτόν ακριβώς τον λόγο, τα μαθήματα εκπαίδευσής του, δεν μπορούν να προσδιοριστούν επακριβώς.
Μία από τις πιο συχνές ερωτήσεις που κάνουν όσοι έχουν σκύλο στον εκπαιδευτή, είναι: «πόσο θα διαρκέσει η εκπαίδευσή του;».
Η αλήθεια είναι, ότι δεν υπάρχει μία απάντηση.
«Η εκπαίδευση ενός σκύλου» είναι μια «δυναμική διαδικασία», που δεν ακολουθεί το ίδιο αυστηρό χρονοδιάγραμμα για όλους. Η χρονική διάρκειά της, εξαρτάται από πολλούς παράγοντες οι οποίοι σχετίζονται τόσο με τον ίδιο τον σκύλο όσο και με το περιβάλλον. Αλλά και με τον εκπαιδευτή και τους στόχους της εκπαίδευσης», διευκρινίζει ο επαγγελματίας εκπαιδευτής σκύλων, Γιώργος Περατινός.
Τους σημαντικότερους συντελεστές, λοιπόν, που καθορίζουν το χρονικό διάστημα εκπαίδευσης του σκύλου, αναλύει ο κ. Περατινός.
Η ηλικία του σκύλου
Η ηλικία παίζει καθοριστικό ρόλο. Τα κουτάβια μαθαίνουν πιο γρήγορα, καθώς ο εγκέφαλός τους είναι πιο δεκτικός σε νέες πληροφορίες και συνήθειες.
Ωστόσο, χρειάζονται περισσότερη υπομονή λόγω του ότι μπορούν να συγκεντρωθούν για μικρό χρονικό διάστημα.
Η εκπαίδευση ενισχύει τη σχέση ανθρώπου και σκύλου και συνεχίζεται σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους
Ένας φοβικός ή αγχώδης σκύλος, ενδέχεται να χρειαστεί περισσότερο χρόνο
Οι ενήλικοι σκύλοι μπορούν επίσης, να εκπαιδευτούν επιτυχώς, αλλά, συχνά απαιτείται περισσότερος χρόνος, για να αλλάξουν ήδη παγιωμένες συμπεριφορές.
Η φυλή και τα γενετικά χαρακτηριστικά
Κάθε φυλή έχει διαφορετικές τάσεις, επίπεδα ενέργειας και ικανότητες μάθησης. Για παράδειγμα, φυλές εργασίας ή ποιμενικές, συνήθως ανταποκρίνονται πιο γρήγορα στην εκπαίδευση, ενώ άλλες φυλές, μπορεί να χρειάζονται περισσότερη επανάληψη και κίνητρο.
Ο σκύλος, ο χαρακτήρας και η ιδιοσυγκρασία του
Ο κάθε σκύλος είναι μοναδικός. Παράγοντες, όπως η αυτοπεποίθηση, ο φόβος, η κοινωνικότητα ή η ανεξαρτησία, επηρεάζουν άμεσα τον ρυθμό μάθησης.
Ένας φοβικός ή αγχώδης σκύλος, ενδέχεται να χρειαστεί περισσότερο χρόνο και πιο ήπια προσέγγιση.
Οι εμπειρίες και η κοινωνικοποίηση
Σκύλοι που έχουν εκτεθεί από νωρίς σε ερεθίσματα, ανθρώπους και άλλα ζώα, συνήθως μαθαίνουν ευκολότερα.
Αντίθετα, ένας σκύλος με αρνητικές εμπειρίες ή έλλειψη κοινωνικοποίησης, μπορεί να χρειαστεί επιπλέον χρόνο, για να νιώσει ασφάλεια και να ανταποκριθεί στην εκπαίδευση.
Η συνέπεια και η συχνότητα της εκπαίδευσης
Η τακτική εξάσκηση και η συνέπεια είναι βασικά στοιχεία. Σύντομα, αλλά συχνά μαθήματα, έχουν καλύτερα αποτελέσματα από σποραδικές και μεγάλης διάρκειας συνεδρίες.
Η εκπαίδευση δεν περιορίζεται μόνο στο μάθημα, αλλά συνεχίζεται και στην καθημερινότητα.
Η μέθοδος εκπαίδευσης
Οι σύγχρονες, θετικές μέθοδοι εκπαίδευσης βασισμένες στην επιβράβευση, βοηθούν τον σκύλο να μαθαίνει πιο γρήγορα και με ευχαρίστηση.
Μέθοδοι που βασίζονται στον φόβο ή την τιμωρία, συχνά καθυστερούν τη διαδικασία και δημιουργούν επιπλέον προβλήματα συμπεριφοράς.
Εκπαίδευση, σκύλος και «κηδεμόνας»
Η συμμετοχή και η στάση του «κηδεμόνα» είναι καθοριστική. Όταν ο άνθρωπος ακολουθεί τις οδηγίες του εκπαιδευτή και εφαρμόζει σωστά όσα μαθαίνει, η πρόοδος είναι ταχύτερη και πιο σταθερή.
Η εκπαίδευση ενισχύει τη σχέση σκύλου και ανθρώπου
Συμπερασματικά ο κ. Περατινός τονίζει: «Η χρονική διάρκεια της εκπαίδευσης ενός σκύλου δεν μπορεί να οριστεί με ακρίβεια, καθώς επηρεάζεται από πολλούς αλληλένδετους παράγοντες. Το πιο σημαντικό είναι να υπάρχει υπομονή, κατανόηση και ρεαλιστικές προσδοκίες. Η εκπαίδευση είναι ένα «ταξίδι» που ενισχύει τη σχέση ανθρώπου και σκύλου και συνεχίζεται σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους».
Ο επαγγελματίας εκπαιδευτής σκύλων, Γιώργος Περατινός
⃰ Ο κύριος Γιώργος Περατινός εργάζεται ως επαγγελματίας εκπαιδευτής σκύλων τα τελευταία 12 χρόνια.
Ασχολείται ιδιαίτερα με επιθετικές -αντιδραστικές- φοβικές περιπτώσεις σκύλων.
Έχει «Diploma In Canine Behaviour And Training By Kynagon@giorgosperatinos», είναι KCAT Full Member (Kynagon Certified Animal Trainer) και«Pet Industry Advocacy International».
Και, όπως λέει: «Έχω ένα Λαμπραντόρ την Ρίβα, η οποία είναι σχεδόν πέντε ετών και είναι και η συνεργάτης μου σε όλες αυτές τις εκπαιδεύσεις. Σκοπός μου είναι πάντα, η ευζωία κατοικιδίων και κηδεμόνων χωρίς τη χρήση καμίας μορφής βίας».
Είναι ιδρυτής του Train Positive Canine Behavior And Training στη Θεσσαλονίκη.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου